Một lít nước mắt

Xuất xứ: Trích trong cuốn nhật kí “Một lít nước mắt” của Ki-tô A-ya (một nữ sinh Nhật Bản mắc bệnh thoái hóa tiểu não). Quyển nhật ký Một lít nước mắt của Aya đã được xuất bản ra khắp Nhật Bản vào khoảng thời gian không lâu trước khi Aya qua đời vào năm 1986. Sau này nó còn được xuất bản ra nhiều nơi trên thế giới và đã thấm đẫm nước mắt của hàng triệu độc giả. Cuốn nhật ký của Aya đã thể hiện rõ nghị lực sống và tinh thần lạc quan của cô cho dù luôn phải đối mặt với khó khăn ngày càng chồng chất của một căn bệnh không thể chữa trị.

Một lít nước mắt

Tên tác phẩm: Một lít nước mắt

Tác giả: Kito Aya

Chữ viết: Tiếng Nhật

Thể loại: Nhật kí

  • Nội dung đoạn trích
  • Hoàn cảnh sáng tác
  • Bộ sách

MỘT LÍT NƯỚC MẮT

(Trích)

NĂM LỚP MƯỜI HAI

Đây là năm cuối mình còn được trải nghiệm cuộc sống ở kí túc xá. Mình phải chú tâm vào các công việc ở ban chấp hành của trường, phải nỗ lực hết mình để mang lại cho mọi người những kỉ niệm vui trong dịp Giáng sinh. Mình sẽ rất bận rộn.

Nhưng suốt một năm được nghĩ đến người khác và hành động vì họ khiến mình cảm thấy thật có ích và hài lòng với bản thân.

“A-ya hãy cố gắng nhiều hơn nữa để chống chọi với bệnh tật, có như vậy mẹ mới bớt lo âu.”. Nghe mẹ nói vậy, mình thấy xấu hổ vì chỉ toàn nghĩ đến những chuyện trước mắt mà thôi.

Mùa xuân rồi cũng qua đi, những cánh hoa bay lả tả lọt qua cửa xe hơi, mình đưa tay đón lấy, chợt một cảm giác ấm áp như tình yêu thương của mẹ dâng tràn, cảm giác thật an lành.

Khi thức dậy vào buổi sáng, mình thấy đáng sợ hơn buổi tối khi phải ngủ một mình. Mình mất đến hơn một tiếng đồng hồ để gấp chăn, thay quần áo, đi vệ sinh hết những 30 phút, rồi sau đó mất 40 phút để ăn sáng. Khi cơ thể cứng đờ vì mệt mỏi, mình thậm chí còn mất nhiều thời gian hơn. Khi gặp người quen, mình còn chẳng kịp nói lời “chào buổi sáng”. Lúc nào mình cũng cúi gằm mặt xuống. Sáng nay, mình bị ngã, cằm đập xuống đất. Mình phải sờ nắn xem có bị chảy máu không.

Mình thở phào nhẹ nhõm vì không thấy có máu. Nhưng sau vài ngày thì bắt đầu cảm thấy ê ẩm khắp các vết bẩm trên vai và cánh tay.

Vì không giữ được thăng bằng cơ thể, mình cứ liên tục trồi lên ngụp xuống trong bồn tắm. Nhưng kì lạ thật, mình không hề có cảm giác là mình sẽ chết. Thay vào đo, mình được nhìn thấy một thế giới trong suốt, có lẽ thiên đường cũng như vậy chẳng?

Thử đặt tay lên lồng ngực,

Cảm nhận tiếng đập thình thịch.

Tim mình đang hoạt động.

Hạnh phúc làm sao, mình còn sống!

[…]

MẸ ƠI, CON KHÔNG ĐI ĐƯỢC NỮA RỒI

Trẻ em tám tháng biết ngồi, mười tháng biết bò, được hơn một tuổi là biết đi. Mình thì đang biết đi bỗng chuyển sang bò, giờ gần như là ngồi cả ngày, cứ như mình bị thoái hóa vậy. Đến một ngày nào đó, không chừng mình sẽ phải nằm bẹp giường.

Có lẽ không sớm thì muộn, chuyện đó cũng sẽ xảy ra. Một năm trước đây, mình vẫn có thể đứng, nói chuyện và cười. Nhưng giờ đây mình chẳng thể đi lại được nữa, dù có nghiến răng, cau mày hay đá chân cũng vô dụng.

“Mẹ ơi, con không đi được nữa rồi. Dù có cố níu tay vào đâu đi nữa con cũng không thể đứng dậy nổi.”

Mình nén nước mắt, viết như vậy vào tờ giấy nhỏ, hé mở cửa phòng và đưa cho mẹ. Mình vội vàng khép cửa để mẹ không thấy mặt mình, chắc chắn mình sẽ càng đau đớn hơn khi thấy khuôn mặt mẹ. Mình bò đến bên nhà vệ sinh cách đó ba mét, hành lang lạnh cóng. Thoạt tiên, lòng bàn chân mình còn mềm mềm.

Nhưng dần dần, đầu gối và lòng bàn tay lẫn bàn chân đều trở nên cứng đờ. Bò như thế này mình chẳng thể chịu nổi, nhưng còn cách nào khác nữa đâu. Vì đó là cách duy nhất để mình có thể di chuyển.

Mình cảm giác có ai đó sau lưng. Mình quay đầu lại… thấy mẹ đang lẳng lặng bò sát ở phía sau, mẹ chẳng nói gì, nước mắt nghẹn ngào rơi xuống sàn nhà. Những cảm xúc vẫn đang kìm nén bỗng dưng tuôn trào, mình khóc oà lên thành tiếng. “Cứ mái tóc mình thì ướt nước mắt của mẹ khóc đi con.”. Mẹ ôm chặt mình vào lòng. Đầu gối mẹ ướt nước mắt của mình, còn

“A-ya, mẹ biết con đang rất đau khổ nhưng hãy cố lên, A-ya. Lúc nào mẹ cũng ở bên con. Người con lạnh hết rồi đây này, mình về phòng thôi. Mẹ đủ khỏẻ để ăm con, cho dù có động đất hay hoa hoạn mẹ cũng sẽ ở cạnh, đừng lo gì cả, hãy an tâm ngủ ngon, A-ya của mẹ. Đừng nghĩ ngợi gì lung tung.”. Mẹ nói rồi ăm mình về phòng.

Mình giờ đã thành một đứa chẳng thể làm gì ngoài khóc lóc. Có một phức cảm(1) thấp kém đang lớn lên trong đầu mình. Có lẽ đó là kết quả của sự tàn tật. Nhưng ít ra mình vẫn đang sống. Mình phải hít thở và tiếp tục sống, bởi mình không thể chết, chẳng có cách nào khác. Thật đáng sợ. Nếu cứ khóc thì những nếp nhăn trên mặt và trên mắt sẽ khiến khuôn mặt mình xấu xí. Để cải thiện cái sự xấu xí đó, mỗi khi nhìn vào gương mình lại nhe răng cười toe toét, dẫu lúc đó chẳng có chuyện gì vui, mình cũng cười.

Hãy sống!

(KI-TÔ A-YA, Một lít nước mắt (TRẦN TRỌNG ĐỨC dịch),

NXB Hội Nhà văn và Nhã Nam, Hà Nội, 2022)

*Giải nghĩa từ ngữ

(1) Phức cảm: cảm xúc phức tạp.

“Một lít nước mắt” là nhật kí của Ki-tô A-ya, một nữ sinh người Nhật Bản mắc bệnh nan y: thoái hoa tiểu não (bại não). Bệnh tật khiến em mất dần tiếng nói, mất cả khả năng tự điều khiển cơ thế. Em liên tục phải vào bệnh viện điều trị khiến những tháng ngày học trung học phổ thông vô cùng khó khăn. Ki-tô A-ya nhiều khi cảm thấy đau khổ, cô đơn nhưng không bi luy, ngược lại, em vẫn nâng niu sự sống của chính mình).

  • Sách giáo khoa Ngữ văn Cánh diều lớp 10, tập 1
  • Post Comment